ثبت ملی جاذبه ای دیگر در بهشت رنگ ها

مهارت دوخت کُلوت( کلاه پولی) در روستای چنشت با شماره 2229 مهر تأییدی دوباره بر جاذبه های متنوع و رنگارنگ گردشگری این روستا زد.

به نقل از انوری مقدم کارشناس حوزه پژوهش و مطالعات اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ساخت کلاهی از پارچه­های کرباس، چیت، متقال، ابریشم و بیشتر مخمل های منجوق دوزی شده یا طرح دار، در رنگ های ترکیبی سبز، آبی، قرمز، گلی(صورتی) و مشکی، با الحاقات تزیینی بسیار که مهمترین آن ها سکه های نقره قدیمی در اندازه های مختلف می باشد بیش از 400 سال توسط بانوان هنرمند روستای چنشت دوخته می شده و همچنان ادامه دارد. سکه ها به همراه تزیینات نقره ای و خرمهره های ریز و درشت، کریستال های پلاستیکی و شیشه ای رنگارنگ و منجوق ها با اشکال مختلف، بیشترین تزیینات این کلاه زیبا که درگویش محلی به کُلوتِه شهرت دارد تشکیل می دهند.
 این کلاه از بالای پیشانی تا بالای گردن و روی دو گوش را می پوشاند و با دوعدد بندک نازک به زیر چانه گره زده می شود که علاوه بر کاربرد زیبایی، حفاظت از سر (پوشاندن تمام سر و روی گوش ها و چند لایه بودن آن ) نقش عرقچین را نیز بر عهده دارد.  تمامی دختران و زنان چنشتی از یک سالگی تا پایان عمر بر سر خود گذاشته و به عنوان سرپوش سنتی خود از آن استفاده می­کنند. همچنین کامل شده این کلاه به عنوان هدیه از طرف مادر به دخترش در روز عروسی داده شده و استفاده آن در طی مراسم عروسی در روستای چنشت که یکی از زیباترین و ویژه ترین مراسم عروسی در استان خراسان جنوبی می­باشد معمول و مرسوم است انوری مقدم افزود : طرح کلاه در اقشار غنی و فقیر فرقی ندارد اما جنس و دوخت تزیینات روی آن کاملاً به وضع اقتصادی خانواده مرتبط است. کلوته در مراسم عروسی همراه با ضمایم و متعلقات دیگر بر جلا و درخشش عروس می افزاید. توف ( نوار تزیینی که از زیر چانه تا روی کلاه را در بر می­گیرد و حدود 120 سکه نقره در سه ردیف بر آن دوخته شده است) به همراه 6 عدد طوق گردن که همانند تسبیح با کمک مهره های رنگی و سکه تزیین شده و دارای موشوره (جادعایی) است، تزیینات ویژه عروس را تشکیل می­دهند. استفاده از نمادهای سنتی چشم زخم، حفاظت و نگاهبانی ، افزایش مال و ... در تزیینات کلاه،  فرم و ساختار تزیینات و رنگ بندی­های چشم نواز کلوته از دیگر شاخص های این تولید دستی و سنتی در چنشت می باشد.
مهارت دوخت کُلوتِه ( کلاه پولی ) در روستای چنشت، در جلسه شورای ثبت ملی میراث فرهنگی ناملموس به تاریخ  16/10/99  با شماره2229  و با حداکثر آراء پذیرفته و مهر تأییدی دوباره بر جاذبه های متنوع و رنگارنگ گردشگری این روستا زد.  

Share this article

نویسنده

حوزه پژوهش
نظر دادن